انتشار مقاله علمی-پژوهشی «اصول قرآنی حکمرانی بر فناوری‌های نوین، با تأکید بر هوش مصنوعی، مبتنی بر الگوی ولایت» در این مقاله، الگوی ولایت در سه سطح مشتمل بر 35 اصل قرآنی ارائه گردید.✏️ قاسم ترخان و سید داود موسوی (نویسنده مسئول)📘 نشریه آیین حکمرانی:aeinehokmrani.iict.ac.ir/article_735304.html
aeinehokmrani.iict.ac.ir

اصول قرآنی حکمرانی بر فناوری‌های نوین، با تأکید بر هوش مصنوعی، مبتنی بر الگوی ولایت

فراگیری فناوری‌های نوین و هوش مصنوعی در سطح جهان و تلاش سایبرنتیک استکبار جهانی برای کنترل بشر در راستای اهداف خود، از طریق تکنولوژی، چالش‌های فراوانی را در زندگی بشر به‌وجود آورده که با حکمرانی بر اساس اصول قرآنی و وحیانی می‌توان از آن‌ها جلوگیری نمود و به سوی مدینه فاضله حرکت کرد. به‌رغم وجود این چالش‌ها و اهمیت مسأله، هنوز چارچوب جامعی برای حکمرانی بر فناوری‌های نوین و هوش مصنوعی، بر اساس اصول قرآنی ارائه نشده است. از این‌رو، پرسش اصلی پژوهش حاضر، ناظر به استخراج اصول قرآنی منسجم و مبتنی بر الگوی ولایت، جهت تدوین سیاست‌های مرتبط با حکمرانی و نظارت بر هوش مصنوعی است تا علاوه بر توسعه این فناوری، به ترویج عدالت، اخلاق و مسئولیت‌پذیری کمک کند. در این تحقیق، گردآوری اطلاعات به روش کتابخانه‌ای و پردازش آن، به روش توصیفی-تحلیلی و فراترکیب انجام شده است. پس از بررسی موضوعی آیات قرآن کریم و استخراج اصول حکمرانی بر فناوری‌های نوین، این نتیجه حاصل شد که اصولی همچون عدالت، شفافیت، مسئولیت‌پذیری، حفظ کرامت انسانی و... از الزامات کلیدی این حوزه هستند و الگوی ولایت در سه سطح ۱. فراساختاری (شامل چهار دسته: الف. در راستای اهداف غایی ب. در راستای تحقق اهداف اخلاقی ج. خط‌مشی‌های حقوقی و ملی د. اصول روش‌شناختی)؛ ۲. ساختاری (شامل سه دسته: الف. قانون‌گذاری ب. نهادسازی ج. تنظیم‌گری)؛ ۳. اصول عملیاتی (شامل چهار دسته: الف. اجرا و پیاده‌سازی ب. نظارت و ارزیابی ج. پاسخ‌گویی و شفافیت د. توانمندسازی و آموزش)؛ مشتمل بر مجموعا ۳۵ اصل قرآنی ارائه گردید.

04:07 - 4 July 2026